مارها چگونه پاهای خود را از دست دادند؟
این که مارها چگونه پاهای خود را از دست دادند، یکی از پرسشهای قدیمی زیست شناسی تکاملی است. سالها دانشمندان درباره این موضوع اختلاف نظر داشتند و برخی معتقد بودند اجداد مارها در محیطهای دریایی زندگی میکردند، در حالی که گروهی دیگر منشا آنها را در خشکی میدانستند. یکی از مهمترین پژوهشها در این زمینه با بررسی فسیل خزندهای به نام Dinilysia patagonica انجام شد؛ گونهای که حدود ۹۰ میلیون سال پیش زندگی میکرد و از نزدیکترین خویشاوندان شناخته شده مارهای امروزی به شمار میرود.
پژوهشگران با استفاده از تصویربرداری سی تی اسکن، ساختار گوش داخلی این فسیل را با مارها و مارمولکهای امروزی مقایسه کردند. نتایج نشان داد گوش داخلی این جانور شباهت زیادی به جانورانی دارد که بیشتر عمر خود را در حفرههای زیرزمینی سپری میکنند.
دانشمندان معتقدند این ویژگی نشان میدهد اجداد مارها احتمالاً برای حرکت آسانتر در تونلها و فضاهای تنگ، به تدریج اندامهای حرکتی خود را از دست دادهاند. حذف پاها باعث میشد بدن آن ا باریکتر و انعطاف پذیرتر شود و بتوانند راحتتر در زیر زمین حرکت و شکار کنند.
این یافته همچنین فرضیه قدیمی تکامل مارها در محیطهای دریایی را با چالش روبهرو کرد. هرچند برخی مارهای اولیه در آب زندگی میکردند، اما شواهد فسیلی و بررسیهای جدید نشان میدهند که زندگی زیرزمینی نقش مهم تری در شکل گیری ویژگیهای امروزی مارها داشته است.
امروزه نیز برخی گونههای مار بیشتر زندگی خود را در زیر خاک یا داخل تونلها سپری میکنند و بسیاری از ویژگیهای بدنی آنها با این شیوه زندگی سازگار شده است.
