مسئولان در سایه، مردم در بلاتکلیفی
در نیریز، مسکن ملی به آزمونی برای صداقت مدیریتی، شفافیت اداری و احترام به افکار عمومی تبدیل شده است. اما آنچه در عمل دیده میشود، نه یک روند روشن و قابلپیگیری، بلکه مجموعهای از ابهامها، اطلاعرسانیهای قطرهچکانی، جلسات پشت درهای نیمهباز و بازدیدهای کوتاه و بیحاصل است؛ بازدیدهایی که بیشتر به عکس یادگاری شباهت دارد تا پاسخ به مشکلات.
امروز (۲۷ اردیبهشت) روز روابط عمومی است. اما در نیریز، برخی مسئولان هنوز رسانه را نه ابزار پاسخگویی، بلکه مزاحم مدیریت میدانند. این نگاه، اگرچه شاید برای کوتاهمدت آرامش ظاهری تولید کند، در بلندمدت به بیاعتمادی عمومی، تشدید شایعات و فرسایش سرمایه اجتماعی منجر میشود.
هفته گذشته مدیرکل راه و شهرسازی پس از فشار زیاد اعضای مسکن ملی و مسئولان شهرستان در نیریز حاضر شد. اما این حضور به خبرنگاران اطلاع داده نشد و حتی مسئولان فرمانداری هم گفتند که همان صبح شنبه در جریان این سفر قرار گرفتهاند. وقتی مسئلهای به بزرگی مسکن ملی با این حجم از نارضایتی، مطالبه و فشار اجتماعی در میان است، چرا رسانهها باید آخرین کسانی باشند که آن هم به طور اتفاقی از سفر و برنامه مسئولان مطلع میشوند؟ آیا عمدی در کار است؟
حسین زمانی رئیس اداره راه و شهرسازی نیریز در پاسخ تلفنی به این که چرا خبرنگاران را در جریان این سفر قرار ندادید، پاسخ میدهد: «لزومی نداشته اطلاع دهیم. برای چه باید اطلاع دهیم؟» این جمله از منظر رسانهای، نشانه فقدان اراده برای پاسخگویی شفاف و نظاممند است. اگر مسئولی نمیداند، باید بداند؛ اگر اجازه ندارد، باید این ساختار اصلاح شود؛ و اگر عمداً از اطلاعرسانی پرهیز میشود، باید بداند که به اعتماد عمومی آسیب میزند.
مسکن ملی نیریز امروز به مرحلهای رسیده که مردم نه فقط از کندی ساختوساز، بلکه از بیخبری و بیتکلیفی خستهاند. متقاضیانی که ماهها و حتی سالهاست آوردههای سنگین واریز کردهاند، حق دارند بدانند پولشان کجاست، پروژه در چه مرحلهای است، چه کسی پاسخگوی تأخیرهاست و چرا با وجود این همه وعده، هنوز سرنوشت قطعی طرح روشن نشده است. اما بهجای ارائه جدول زمانبندی شفاف، گزارش مالی قابلارائه و برنامه اجرایی دقیق، آنچه بیشتر دیده میشود، بازدیدهای سرپایی، نشستهای کوتاه و عکسهایی برای آرشیو اداری است.
نکته نگرانکنندهتر آن است که در لایهای دیگر، نوعی ترجیح دادن مدیریت بیسروصدا بر مدیریت پاسخگو به چشم میخورد. این تصور که اگر رسانهها در جریان نباشند، فشار افکار عمومی هم کاهش مییابد، یک خطای راهبردی است. اتفاقاً در پروژههایی مثل مسکن ملی، حضور رسانه نه تهدید، بلکه نوعی تضمین برای شفافیت و پیگیری است. رسانه اگر درست به میدان بیاید، میتواند کار را از حاشیه به متن بیاورد، ابهامها را کاهش دهد و مسئولان را وادار به عمل به وعدهها کند.
کما این که برخی مسئولان با سواد رسانهای، معتقدند حضور خبرنگار میتواند مسئله را تحت فشار قرار دهد و به حل آن کمک کند. اگر مدیران نیریز و متولیان مسکن ملی واقعاً قصد حل مسئله را دارند، باید از این الگوی فرسوده فاصله بگیرند.
امروز مشکل اصلی مسکن ملی نیریز کمبود اعتماد است؛ و اعتماد زمانی بازسازی میشود که مسئولان، رسانه را نه در حاشیه، بلکه در متن مسئله ببینند.