لبنیات در آستانه حذف از سفره خانوار
افزایش قیمت محصولات لبنی پس از حذف ارز ترجیحی، مصرف شیر، ماست و پنیر را بهشدت کاهش و الگوی خرید خانوارها را تغییر داده است. در شرایط تورمی فعلی، بسیاری از خانوارها کالاهای سیرکنندهتری مانند برنج، مرغ و روغن را در اولویت قرار دادهاند و لبنیات به کالایی قابلحذف یا نیمهلوکس تبدیل شده است.
مشاهدات میدانی از بازار لبنیات نشان میدهد قیمتها در هفتههای اخیر افزایش محسوسی داشته؛ بهطوری که ماست کمچرب دبهای ۲ کیلویی ۱۶۵ هزار تومان، ماست پرچرب دبهای ۲.۷ کیلویی ۳۶۹ هزار تومان، پنیر خامهای ۱۰۰ گرمی ۳۵ هزار تومان، پنیر کمچرب ۳۵۰ گرمی ۱۲۲ هزار تومان، پنیر کمچرب ۵۱۰ گرمی ۱۵۹ هزار و ۵۰۰ تومان و پنیر سفید ۲۱۰ گرمی ۷۰ هزار تومان به فروش میرسد.
بر پایه آمارهای رسمی، سرانه مصرف لبنیات در ایران به حدود ۶۰ تا ۷۰ کیلوگرم در سال رسیده؛ رقمی که فاصله معناداری با استاندارد جهانی ۱۶۰ کیلوگرم دارد. کارشناسان تغذیه هشدار میدهند تداوم این روند میتواند سلامت عمومی بهویژه در دهکهای کمدرآمد را با خطراتی مانند کمبود کلسیم و پوکی استخوان مواجه کند.
محمد فربد سخنگوی انجمن صنایع لبنی ایران، با اشاره به حذف ارز ترجیحی گفت: کالابرگ الکترونیکی تنها در صورتی میتواند در حفظ یا افزایش مصرف لبنیات مؤثر باشد که به افزایش واقعی قدرت خرید مردم منجر شود. به گفته او، رشد قیمت نهادههای دامی و افزایش بهای شیر خام، عامل اصلی گرانی اخیر محصولات لبنی است.
در مجموع، افزایش پیدرپی قیمتها، کاهش قدرت خرید و ناکارآمدی نسبی سیاستهای حمایتی، لبنیات را در مسیر حذف از سفره خانوار قرار داده؛ روندی که در صورت تداوم، میتواند هزینههای سنگینی را در آینده به نظام سلامت کشور تحمیل کند.