بامداد خمار بهترین سریال خواهد شد؟
و، اما نرگس آبیار بعد از انتشار نه چندان موفق سریال «سووشون»، با الهام از رمانهای معروف ایرانی اینبار به سراغ این رمان پرفروش رفت.
این سریال از پلتفرم «شیدا» در ۱۳ قسمت به نمایش در آمد و فصل نخست آن بسته شد و آنچه که گفته شده در ۲ یا ۳ فصل ادامه خواهد داشت.
داستان دورانی از ایران جدید را روایت میکند که سنگ بنای مدرنیته شکل گرفته است. آغاز دورانی که در آن دخترها و پسرها در کنار خیابان کنار هم راه میروند، چیزی که تا قبل از آن کمتر در زندگی روزمره مردم قابل مشاهده بود. در واقع به نظر میرسد وجود اولین نشانههای عبور از جامعه سنتی و به تصویر کشیدن قدرت تصمیمگیری در دختران دلیل استقبال از رمان در دهه ۷۰ خورشیدی بوده است.
همانگونه که گفته شد آخرین اثر نرگس آبیار برداشتی از رمان بامداد خمار فتانه حاج سید جوادی است. این سریال دو ستاره جوان یعنی ترلان پروانه و نوید پورفرج را برای نقش یک دارد. چند ستاره درج یک مثل علی مصفا، احترام برومند، رضا کیانیان، لاله اسکندری هم برای دیگر نقشهای اصلی در سریال بامداد خمار حضور دارند. اما پرسش این است آیا بامداد خمار یکی از بهترین سریالهای نمایش خانگی خواهد بود؟
اگر نگاهی به رمانهای عامهپسند ایرانی بیندازید احتمالاً هیچ کدام از آنها به اندازه بامداد خمار محبوب و بحثبرانگیز نبوده است. نرگس آبیار که تجربههای موفقی در به نمایش کشیدن داستانهای اجتماعی و عاشقانه دارد.
داستان سریال بامداد خمار در مورد دختری به نام محبوبه است. محبوبه دختر یک خانواده بافرهنگ و اشرافی است، اما ناگهان به خود میآید و میبیند که دیوانهوار عاشق مردی به نام رحیم شده که شاگرد یک نجار است. محبوبه که حالا رحیم کل زندگی او شده تمام خواستگارهایش را رد میکند و خانوادهاش را مجبور میکند که با ازدواج او و رحیم رضایت بدهند.
(خطر لو رفتن سریال و رمان)
در نهایت خانواده او راضی میشوند که او با رحیم ازدواج کند، اما او را به طور کامل از خانواده طرد میکنند.
خیلی زود عشق روی دیگر خود را به محبوبه نشان میدهد. شرابخواری و زنبارگی رحیم بعد از ازدواج روز خوش را از محبوبه میگیرد. رحیم که در کنار تمام این خلقیات بد تهیدست و بیفرهنگ هم هست تا جایی که میتواند این دختر اشرافی را اذیت و تحقیر میکند و او را کتک میزند. زندگی برای محبوبه تیره و تار میشود و خیلی زود عشقی که از رحیم داشت تبدیل به نفرت شده و تمامی آرزوهایش نقش بر آب میشود.
عوامل و زمان پخش سریال بامداد خمار
یکی از نکاتی که در مورد سریال بامداد خمار وجود دارد این است که چندین بار کارگردان این مجموعه تغییر کرد تا در نهایت کارگردانی آن را نرگس آبیار بر عهده گرفت. خوب است بدانید که نویسنده این سریال محمد داوودی بوده و تهیهکننده آن نیز پلتفرم شیداست.
فیلمبرداری این سریال در اماکن تاریخی شهر قزوین انجام شده است.
کارگردان بامداد خمار: نرگس آبیار
با توجه به اینکه کارگردانی سریال بامداد خمار را نرگس آبیار بر عهده دارد بهتر است که کمی با این هنرمند و آثار او آشنا شویم. نرگس آبیار متولد ۶ اسفند ۱۳۵۰ در یزد است و در رشته ادبیات فارسی تحصیل کرده. او نه تنها کارگردانی بلکه نویسندگی هم میکند و در سال ۱۳۷۶ آثاری داستانی برای نوجوانان خلق کرده و ۵ فیلمنامه بلند سینمایی را به رشته تحریر درآورده است. از جمله آثار سینمایی او میتوان به «اشیا از آنچه در آینه میبینید به شما نزدیکترند»، «شیار ۱۴۳»، «نفس»، «شبی که ماه کامل شد» و «ابلق» اشاره کرد که فیلمنامهنویسی و کارگردانی آنها را به صورت همزمان بر عهده داشت.
رمان بامداد خمار
رمان بامداد خمار در دهه ۷۰ خورشیدی توسط فتانه حاج سید جوادی ملقب به پروین منتشر شد و توانست در مدت زمانی کوتاه عنوان پرفروشترین رمانهای معاصر ایران را به خود اختصاص دهد. این کتاب توسط سوزان باغستانی به زبان آلمانی ترجمه شد و بیش از ۱۰ هزار نسخه از آن به چاپ رسید. نسخه انگلیسی آن نیز در سال ۱۴۰۱ منتشر شد.
یکی از نکات جالبی که در مورد کتاب بامداد خمار وجود دارد این است که این اثر طی ۱۰ سال نخستی که منتشر شد توانست بیش از ۲۰۰ هزار فروش داشته باشد. تیراژ این کتاب نیز در هر نوبت بین ۱۰ تا ۱۸ هزار نسخه بود که در بین کتابهای ایرانی قابل توجه بوده است. رمان بامداد خمار در کنار تمام درسها و عبرتهایی که برای خواننده خواهد داشت دچار نوعی توهین به جامعه فرودست و دفاع جانانه از اصالت و اشرافیت است و این مسئله نکته تاریکی در این رمان است و باید منتظر باشیم و بیینیم که نرگس آبیار آیا در ساخت سریال به کمرنگ کردن این نکته توجهی کرده است یا نه. به طور کلی همین مسئله توهین به جامعه فرودست باعث شده تا بسیاری از افراد از مخالفین این اثر باشند.
یکی از شناختهشدهترین موافقان این رمان نجف دریابندری است که مطالبی را در دفاع از این رمان نوشت. از جمله مخالفین این اثر هم میتوان به هوشنگ گلشیری اشاره کرد. گلشیری نظر دریابندری را اشتباه دانست و اضافه کرد که رمان بامداد خمار یک اثر بیمایه است.
فتانه حاج سیدجوادی کیست؟
فتانه حاجسیدجوادی نویسنده رمان بامداد خمار، نویسندهای شناختهشده در زمینه ادبیات عامهپسند ایرانی است که با نام پروین هم شناخته میشود. این رماننویس در سال ۱۳۲۴ در کازرون متولد شد، اما کودکی او در شمیران تهران گذشت. این نویسنده با یک پزشک ارتشی ازدواج کرد و برای زندگی به اصفهان مهاجرت کرد. از جمله آثار فتانه حاج سیدجوادی میتوان به رمان «بامداد خمار»، «در خلوت خواب»، ترجمه رمان «پارک گورکی» و ترجمه رمان «کین و ایبل» اشاره کرد.
معنی بامداد خمار چیست؟
اگر اولین بار باشد که با نام این سریال یا رمان برخورد داشتهاید احتمالاً سؤالی که برایتان ایجاد میشود این است که معنی بامداد خمار چیست؟ بامداد خمار از آن دسته ترکیباتی است که در ادبیات فارسی بارها به آن اشاره شده و به طور کلی به حالوهوای غم پس از یک لذت یا تصمیمی اشتباه اشاره دارد.
نقد سریال
در ساختار اجرایی سریال کاستیهایی وجود دارد، لحن در این سریال ریتم یکسانی ندارد و گاه دیالوگهایش بیش از حد امروزی و عامیانه و گاه بخشی از آنها ادبی است. این ناهمگونی فقط در یک کاراکتر نیست بلکه در شخصیتهای مختلف دیده میشود که جهان اثر را به هم میریزد. تدوین و میزانسنها به درستی انجام نشده که نشان از بیدقتی یا عجله است. با این حال هرچه داستان جلوتر میرود، از چرخشهای دوربین کاسته میشود و سریال به انسجام میرسد. در حقیقت مخاطب بدون سرگیجه میتواند «بامداد خمار» را تماشا کند.
در میان اجرا، بازیگران زن دست برتر قصه هستند و ایرادات سایر بازیگران و کاراکترها میپوشانند. در قسمتهای پخش شده بازی مرجانه گلچین را میتوان غافلگیری بزرگ «بامداد خمار» دانست که تبدیل به یک برگ برنده شده است. در نهایت سریال هرچه جلوتر میرود قصه محبوبه جوان و رحیم نجار به مرور شکل جدیتر و ملموستری پیدا میکند، اما همچنان «بامداد خمار» یک روایت تصویری از کتابی عاشقانه است که به لطف عامهپسند بودن مورد استقبال قرار گرفته است. تکیه بر عشق ممنوع، تضاد طبقات اجتماعی و حضور پررنگ احساسات، همان مؤلفههایی هستند که باعث محبوبیت اثر در گذشته شدند و اکنون نیز تماشاگر امروز را جذب میکنند.
حاشیههای بامداد خمار
⬛ این سریال در سال ۱۴۰۰ و به کارگردانی ابراهیم ایرجزاد کلید خورد.
⬛ اینطور که گفته شده بود، در پیش تولید قبلی، قرار بر این بود که نقش اصلی سریال یعنی رحیم نجار را سینا مهراد بازی کند، اما در پیش تولید جدید، نوید پورفرج ایفاگر نقش رحیم نجار است.
⬛ در ابتدا قرار بود بازیگرانی مانند ساعد سهیلی، مهرداد صدیقیان و سارا رسولزاده در آن بازی کنند، اما پس از مدتی ایرجزاد از این سریال جدا و تغییراتی هم در فیلمنامه ایجاد شد.
⬛ دی ۱۴۰۱ در یک لیست از ساترا که سریالهای نمایش خانگی در آن منتشر شده بود دوباره نام «بامداد خمار» دیده شد که در آن کارگردانی فیلم را امیرحسین عسگری بر عهده داشت و در لیست بازیگران نیز سینا مهراد، میلاد کیمرام و پردیس احمدیه دیده میشد.
