عرضه تولیدات خانگی در جمعهبازار نیریز
عصر یک روز جمعه پاییزی، محوطه کنار مقبره استاد احمد نیریزی ـ یا همان فضای باز ساختمان میراث فرهنگی ـ پر از شور و جنبوجوش غرفههای خوراکی و صنایعدستی است؛ جایی که زنان هنرمند نیریزی محصولات خانگیشان را از دل خانه به میان مردم آوردهاند. عکس: کیمیا فاتحی
فاطمه کردگاری یکی از بازدیدکنندگان، برای نخستین بار به نمایشگاه آمده و از تمامی غرفهها دیدن کرده، اما هنوز خریدی انجام نداده است. او معتقد است: «مسئولان باید از هنرمندانی که کارهای دستیشان را ارائه میدهند، بیشتر حمایت کنند. خوراکیهایشان بدون افزودنی نگهدارنده سالمتر است و چون بیواسطه فروخته میشود، قیمت مناسبی دارد.»
خانم دیانی نیز نخستینبار است در این فضا قدم میزند. از قیمتها راضی است و این حرکت را طرحی نو میداند که باید تداوم داشته باشد.
فاطمه راحتی ۳۳ ساله، دومین بار است غرفهها را میبیند. نمایشگاه را خوب، اما کمتنوع ارزیابی میکند و پیشنهاد میدهد غرفههایی برای پوشاک زنان ایجاد شود تا استقبال عمومی بیشتر شود.
او میگوید: «نکته مثبت اینجا این است که عصرهای جمعه جایی داریم برای قدم زدن، خرید و گذراندن ساعتی خوش.»
حمیده رضایی نیز بار دوم است که به نمایشگاه آمده. از قیمتها رضایت دارد، اما خواستار افزایش تعداد غرفههاست. او صنایعدستی و لواشک خریده و از فضای مثبت نمایشگاه میگوید.
حدیث نمازی از دیگر خریداران، قیمتها را معمول و حتی بهتر از بازار میداند. به باور او، این نمایشگاه به اقتصاد خانوادهها کمک میکند و برای کسانی که نمیتوانند محصولاتشان را در خانه بفروشند، فرصت خوبی است.
او تأکید دارد: «اگر فقط صنایعدستی و خوراکیها عرضه شود و اقلام دیگر وارد نشود، کیفیت نمایشگاه حفظ میشود.»
نجمه دمیری به عنوان کدبانوی نمونه، یکی از غرفهها را اجاره کرده است. او سمبوسه، نان اسفناجی، شیرینی و کیک درست میکند و اجاره هر میز را روزانه ۲۵۰ هزار تومان میداند.
دمیری میگوید: «حدود سه ماه است اینجا فعالیت داریم؛ استقبال خوب بوده. محصولاتمان کد بهداشت دارد و به مغازههای سطح شهر عرضه میشود. اگر حمایت و وام داشته باشیم تا دستگاه بخریم، میتوانیم محصولاتمان را به دیگر شهرهای فارس هم صادر کنیم.»
جمیله زارعی ۵۴ ساله، فروشنده ترشیجات، نان یوخه، سبزی خشک و عرقیات است. او از دیده شدن محصولاتش خرسند است اما از بیعملی در وعده صدور مجوز بهداشت گلایه دارد و خواستار تبلیغ بیشتر برای جذب مردم است.
معصومه خازن ۶۰ ساله، غرفهدار بافتهای دستی چون لیف و کلاه است. او میگوید قبلاً محصولاتش را با قیمت بسیار پایین به مغازهها یا شهرهای اطراف میفروخته و از برخورد سرد برخی مشتریان گله دارد: «میگویند این کار سختی نیست و خودمان میتوانیم ببافیم! کسی نیست بگوید اگر نمیخرید، زخم زبان نزنید.»
با این حال، از یافتن مشتری جدید برای بازار تهران خوشحال است و لیفهای سفارشی میبافد.
سعیده صحت فروشنده سنگ مصنوعی، گل کریستال و شمعسازی، اجاره غرفهها را ۳۵۰ هزار تومان اعلام میکند و استقبال مردم را خوب، بهویژه در روزهای برنامه کودک توصیف میکند.
او پیشنهاد میدهد: «نورپردازی بیشتر و برگزاری نمایشگاه از صبح یا در ایام دیگر هفته میتواند مؤثرتر باشد.»
فاطمه اکبرزاده که در زمینه ویترای فعالیت دارد، بیان میکند: «از زمانی که به این نمایشگاه آمدهام، فروش و معرفی کارم بسیار بهتر شده؛ اما مردم هنوز آن را خوب نمیشناسند. از مسئولان میخواهیم برای فعالیت ما تبلیغ کنند.»
فرخنده مکیآبادی غرفهدار دوخت سرویس آشپزخانه و کالای خواب، از زحمتی که میکشد و سود اندک کار میگوید. ولی خوشحال است که در معرض دید قرار گرفته و سفارشهایش بیشتر شده. او خواستار حمایت برای تهیه دستگاه چرخ پیشرفتهتر است.
در نهایت سمیه زردشت، مدیر جمعهبازار صنایعدستی و مشاغل خانگی، از آغاز این طرح سخن میگوید: «خودم مدتی صنایعدستی کار میکردم و جایی برای فروش نداشتم. ایده غرفهها از همین نیاز شکل گرفت. با حمایت آقای هادی، محوطه میراث فرهنگی در اختیارمان قرار گرفت. از بیستم تیر افتتاح کردیم و استقبال خیلی خوب بود.»
تمام میزها و غرفهها در ابتدا با هزینه شخصی او ساخته شد. حالا حدود ۲۵ غرفه فعال وجود دارد و بیشتر روزها پُر هستند. زردشت توضیح میدهد: «تنها شرط ما برای غرفهداران این است که خودشان تولیدکننده باشند؛ چه خوراکی و چه صنایعدستی. اگر فروش نداشته باشند، گاهی هزینه اجاره را نمیگیریم تا فشار وارد نشود.»
او دلیل انتخاب روز جمعه را نبود مکان تفریح و فرصت فراغت مردم عنوان میکند و میگوید: «از مسئولان فقط یک چیز میخواهیم؛ اطلاعرسانی بیشتر تا مردم ما را بشناسند.»


