خرید و فروش املاک واقع در طرح
شهردار و مسئول واحد حقوقی شهرداری نی‌ریز در گفت‌و‌گو با نی‌ریزان فارس، سازوکار قانونی خریدوفروش، نوسازی و تملک املاک واقع در طرح‌های تعریض شهری را تشریح کردند. بر این اساس، خریدوفروش املاک واقع در مسیر طرح‌های شهرداری منع قانونی ندارد و با انتقال سند یا معامله، خریدار جدید طرف مذاکره و تملک شهرداری خواهد بود؛ همچنین عقب‌نشینی هنگام تجدید بنا به‌معنای سلب مالکیت یا اسقاط حق دریافت غرامت نیست و تملک مالی شهرداری مشروط به تصرف و اجرای فیزیکی طرح خواهد بود.
وضعیت معامله املاک در طرح و تکلیف خریداران جدید
شهردار نی‌ریز در پاسخ به ابهامات شهروندان پیرامون معامله املاک واقع در مسیر گفت: در رویه جاری شهرداری نی‌ریز، هیچ‌گونه مانعی برای خریدوفروش یا نقل‌وانتقال املاکی که بخشی از آنها در طرح معابر قرار دارد وجود ندارد؛ در صورت انجام معامله، خریدار جدید (نفر دوم) قائم‌مقام مالک پیشین شناخته شده و طرف حساب مستقیم شهرداری در موضوع تملک و اجرای طرح خواهد بود.
شاهسونی افزود: تاکنون در شهرداری نی‌ریز مشکلی در این خصوص وجود نداشته و هر زمان که شهرداری طرح مصوب را در آن نقطه به مرحله اجرا بگذارد، شخص خریدار به‌طور مستقیم وارد فرایند مذاکره، کارشناسی و توافق با شهرداری می‌شود.
الزام به عقب‌نشینی هنگام نوسازی؛ اسقاط حق مالکیت نیست
در همین رابطه، مسئول واحد حقوقی شهرداری نی‌ریز، با تشریح ابعاد حقوقی ساخت‌وساز در این املاک و استناد به تبصره ۶ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری‌ها و نظریات مشورتی اداره‌کل حقوقی قوه قضاییه تصریح کرد: هنگامی که ملکی در مسیر تعریض یا طرح تفصیلی قرار دارد، مالک در زمان نوسازی مکلف است خط اصلاحی و عقب‌نشینی را رعایت کند و پروانه ساختمانی منحصراً برای باقی‌مانده مساحت ملک صادر می‌شود.
حسام بهجت‌نیا یادآور شد: قید موظف بودن مالک به رعایت عقب‌نشینی در ضوابط قانونی، تنها ناظر بر جلوگیری از احداث بنا در حریم معبر است و به‌هیچ‌وجه به معنای نادیده گرفتن حقوق مالک یا معافیت شهرداری از جبران حق مالکیت مساحت اصلاحی نیست.
زمان تعهد مالی شهرداری و رویه تملک
مسئول واحد حقوقی شهرداری نی‌ریز با تفکیک مقوله «رعایت اصلاحی در زمان ساخت» از «تملک رسمی» تأکید کرد: بر پایه رویه قضایی و استعلامات حقوقی، صرف الزام مالک به عقب‌نشینی در زمان نوسازی، تعهد مالی فوری برای پرداخت غرامت نقدی ایجاد نمی‌کند؛ بلکه تکلیف شهرداری به خرید و تسویه بهای روز ملک، زمانی محقق می‌شود که شهرداری رسماً وارد فاز اجرایی طرح شده و آن مساحت را تصرف یا به معبر عمومی متصل کند؛ بنابراین به مالکان توصیه می‌شود پیش از توافق قطعی یا تصرف شهرداری، متراژ واقع در مسیر را بی‌دلیل از سند مالکیت خود کسر نکنند.
اختیار مالکان در سازوکار تهاتر با عوارض نوسازی
بهجت‌نیا همچنین با اشاره به مشوق‌ها و تسهیلات در نظر گرفته‌شده برای مالکان در معابر اصلی خاطرنشان کرد: شهرداری این امکان را فراهم کرده تا مالکان در صورت تمایل، ارزش کارشناسی مساحت واقع در مسیر را با عوارض صدور پروانه ساختمانی، تغییر کاربری یا کسری پارکینگ تهاتر کنند؛ البته اعمال این سازوکار کاملاً اختیاری است و مالکان می‌توانند بدون کسر مساحت از سند، عوارض خود را پرداخت کرده و متراژ اصلاحی را تا زمان اجرای رسمی طرح توسط شهرداری در سند خود حفظ کنند.
