تخت‌گازِ قیمت خودرو

افزایش چشمگیری که به گفته بنگاه‌داران ماشین در این دو سه ماه اخیر سی درصد و حتی بیشتر نیز بوده است.

سامان نگهداری حدود ۱۰ سال است در کار خرید و فروش خودرو است. افزایش قیمت آن در سه ماه اخیر را بی‌سابقه می‌داند و می‌گوید:

سه ماه پیش یک ۲۰۷ پانای نو حدود ۹۰۰ میلیون تومان بود و الان همان ماشین حدود یک میلیارد و چهارصد میلیون تومان است. البته ماشین‌های دست دوم هم از این روند بی‌نصیب نمانده است. مثلاً یک پارس تیوفایو مدل ۹۶ در سه ماه گذشته حدود ۶۰۰ میلیون تومان بوده و الان بین ۹۵۰ تا یک میلیارد تومان قیمت‌گذاری می‌شود.

از شرایط خرید ماشین راضی نیست و می‌گوید:

الان به‌گونه‌ای نیست که برای خرید ماشین، به ایران‌خودرو پول بدهیم و مستقیماً ماشین را تحویل بگیریم؛ همه باید در قرعه‌کشی شرکت کنند. در این میان برخی افراد اسم‌شان در قرعه‌کشی درآمده و یا ماشین‌شان تحویل فوری، یا پیش‌فروش شش ماهه و یک ساله بوده و بعد از این که ماشین‌شان آمده، چون به آن احتیاج نداشته‌اند یا پول آن را لازم دارند، به مسئول ایران‌خودرو می‌گویند می‌خواهند آن را بفروشند و او ماشین را همان جا نگه می‌دارد تا به فروش برسد.

دلیل افزایش قیمت خودرو‌ها را تورم، افزایش قیمت دلار و طلا می‌داند و بعید می‌داند قیمت ماشین‌ها از این پس کاهش داشته باشد.‌

می‌گوید: اگر هم کاهش داشته باشد، بسیار جزئی است. به عنوان مثال ممکن است ماشین دناپلاس که قیمت آن یک میلیارد و هفتصد و پنجاه میلیون تومان است، به خاطر کم شدن تقاضا، در حد ۱۰۰ میلیون تومان پایین بیاید. البته به نظر من قیمت ماشین‌ها قطعاً افزایش خواهد داشت. متأسفانه درحال حاضر، تفاوت قیمت ماشین در کارخانه و بازار آزاد خیلی زیاد است. الان واریزی یک ماشین دنا حدود یک میلیارد و صد میلیون تومان و در بازار آزاد یک میلیارد و هفتصد و پنجاه میلیون تومان است. مسلماً در چنین شرایطی کارخانه‌ای مانند ایران خودرو که که دلیل تحویل ندادن به موقع ماشین‌ها را نداشتن قطعه، پول و... می‌داند و مدام می‌گوید ما درحال زیان دادن هستیم، قیمت خودروهایش را افزایش داده و به قیمت بازار نزدیک می‌کند. حتی در یک ماه آینده برگ سبز ماشین‌هایی که می‌آید و مدل‌شان ۱۴۰۵ می‌خورد، باز هم چند درصد افزایش پیدا خواهد کرد.

عماد طباطبایی کار خرید و فروش ماشین را از سال ۸۰ و از ژیان‌های قدیمی، لندروور، جیپ، پیکان و... شروع کرده است.

او که اغلب آزاد کار می‌کند، افزایش قیمت ماشین‌ها را در این دو سه ماه و خصوصاً یک ماه اخیر بسیار زیاد می‌داند و می‌گوید:

مثلاً یک ماشین دنا اتومات که قیمت آن یک میلیارد و سیصد و پنجاه میلیون تومان بوده، در عرض یک ماه به یک میلیارد و هفتصد و بیست میلیون تومان رسیده است یا مثلاً یک ماشین سورن معمولی از ۸۰۰ میلیون تومان به یک میلیارد و صد و پنجاه میلیون تومان افزایش قیمت داشته است. به طور میانگین هر ماشین نو در این یک ماه و نیم اخیر حداقل سیصد میلیون تومان و ماشین‌های دست دوم نصف این قیمت، افزایش داشته‌اند.

افزایش نرخ قیمت خودرو را تنها وابسته به دلار می‌داند و می‌گوید: دلار بالا برود، صد درصد قیمت ماشین هم یکباره سیصد چهارصد میلیون تومان بالا می‌رود، ولی جالب اینجاست زمانی که قیمت دلار پایین می‌آید، قیمت ماشین تنها سی چهل میلیون کاهش پیدا می‌کند.

به سایت ایران‌جیپ اشاره می‌کند و می‌گوید:

چه دلیلی دارد هر روز در این سایت بنویسند قیمت ماشین در کارخانه این قدر و در بازار این‌قدر است؟ این یعنی خودشان خیلی واضح به مردم می‌گویند قیمت این ماشین از در کارخانه تا بازار چقدر با هم تفاوت دارد. می‌گویند به خاطر دلار است. اگر به خاطر دلار است، این قیمت‌ها باید از همان کارخانه بالا برود نه در بازار. نکته اینجاست این وسط یک سری دست‌های پشت پرده وجود دارد که سودشان در این کار است. افراد خاصی که ماشین‌ها را می‌خرند و با یک افزایش قیمت گزاف وارد بازار می‌کنند و این وسط بابت هر ماشین کلی پل به جیب می‌زنند. این کار چه دلیلی دارد؟ باید هر فرد بتواند ماشین را مستقیماً از کارخانه بخرد. سال ۹۶-۹۷ خیلی راحت می‌شد از کارخانه ماشین را خرید یا سال ۹۰ پس از مراجعه به نمایندگی، افراد ماشین را مستقیماً از همان جا به نام خودشان می‌خریدند؛ اما الان طوری شده که بیشتر مردم ایران را دلال کرده‌اند. طرف اصلاً به ماشین نیاز ندارد و تنها به خاطر این که اختلاف قیمت بازار و کارخانه این قدر زیاد است، ماشینی ثبت‌نام می‌کند و بعد آن را با قیمت بالاتری می‌فروشد.

ادامه می‌دهد: برخی از اوقات می‌بینم در برخی خانه‌ها روی چهار پنج ماشین صفر چادر کشیده و انبار کرده‌اند. می‌خرند و شش ماه یا یک سال بعد با قیمت بسیار بالاتری می‌فروشند؛ به طوری که ما الان هنوز ماشین ۱۴۰۰ صفر داریم.

ادامه می‌دهد: زمانی هم که می‌خواهند قیمت ماشین‌ها را بالا ببرند، یک دفعه یک افزایش قیمت شدید ششصد هفتصد میلیون تومانی بین قیمت کارخانه و آزاد می‌دهند، بعد خودشان یکباره دویست میلیون تومان به قیمت کارخانه اضافه می‌کنند تا مردم زیاد متوجه نشوند.

بعد از این همه سال اصلاً چنین افزایش قیمت ماشینی را خصوصاً در این یکی دو ماه اخیر به خاطر ندارم. طرف با یک میلیارد و نیم می‌توانست بهترین ماشین خارجی را سوار شود، اما الان باید یک میلیارد و هفتصد میلیون تومان بدهد و یک دنای ایرانی سوار شود.

ما تا سال ۹۰- ۹۱ و حتی تا سال ۹۷ آنچنان افزایش قیمت نداشتیم. سال ۹۷ یک پژوپارس تیوفایو در قیمت بازار آزاد ۳۷ تا ۳۸ میلیون تومان خرید و فروش می‌شد و نهایتاً کمی گران شد و به چهل و یکی دو میلیون تومان رسید و تا دو سه سال بعد با قیمت پنجاه میلیون تومان به فروش می‌رفت. الان همان پارس تیوفایو با همان مدل ۹۷ و این همه کارکرد قیمت آن یک میلیارد تومان و صفر آن یک میلیارد و هفتصد میلیون تومان است.

تا سال ۹۱ و ۹۲ هر ماشینی می‌خریدی، باید آن را با ضررمی‌فروختی؛ چون یک کالای سرمایه‌گذاری به حساب نمی‌آمد. ولی الان خودرو در کنار دیگر کالا‌ها مانند طلا و دلار، یک کالای سرمایه‌ای شده است.

البته من فکر می‌کنم این افزایش قیمت به خود مردم هم برمی‌گردد. متأسفانه مردم ایران زمانی که قیمت خودرو بالا می‌رود، خریدشان بسیار بیشتر می‌شود و زمانی که قیمت کاهشی می‌شود، خریدشان بسیار پایین می‌آید. یک طور‌هایی این خود مردم هستند ک به گرانی کمک می‌کنند. اگر یک ماه ماشین نخرند، قیمت ماشین به مراتب کمتر می‌شود، برنج و روغن و مرغ و... هم به همین ترتیب...

ابوالفتح (محسن) محسن‌زاده حدود ۱۶ سال است در کار خرید و فروش ماشین است و ۹ سال است نمایشگاه ماشین دارد.

تأثیر افزایش دلار بر قیمت ماشین‌ها را بسیار زیاد می‌داند و می‌گوید: یک ماشین ۹۰۰ میلیون تومانی، الان یک میلیون و دویست تومان به فروش می‌رسد یا یک پراید ۱۵۰ میلیون تومانی را الان ۲۵۰ میلیون تومان می‌فروشند، خصوصاً ماشین‌های مدل پایین‌تر قیمت‌شان افزایش بیشتری داشته است؛ چون هم هوا سرد شده و هم قدرت خرید مردم برای خرید ماشین‌های نو و مدل بالا بسیار کم شده است.

سال ۹۶ یک پراید مدل ۸۶ یعنی ده سال کارکرده را حدود ۱۲ میلیون تومان خریدم؛ ولی الان یک پراید ۱۰ سال کارکرده معمولی را باید حداقل ۴۰۰ میلیون تومان خرید.

ادامه می‌دهد: البته ما هر دو سه سال یک بار این افزایش قیمت ماشین را داشتیم. به طور مثال سال ۹۸-۹۷ یا سال ۴۰۰-۴۰۱ هم این اتفاق افتاد.

افزایش قیمت به این سرعت را اصلاً خوب نمی‌داند و اضافه می‌کند: اگر از سال ۹۶ چند ماشین خریده بودیم و همان طور آن را به امان خدا رها کرده بودیم، درِ نمایشگاهمان را هم بسته بودیم و اصلاً معامله نکرده بودیم، الان نزدیک به دو سه میلیارد تومان سرمایه داشتیم؛ ولی به این دلخوش بودیم که هر ماشینی را خریدیم، فروختیم و در کنار آن ده میلیون تومان سود کردیم، این یعنی هیچ کاری نکردیم و همان سرمایه روز‌های اول‌مان را هم از دست داده‌ایم. ناگفته نماند سایت‌هایی مانند دیوار هم بسیار باعث تورم در قیمت ماشین می‌شود. من خودم مهندسی مکانیک خوانده‌ام. ماشین را برای قیمت کارشناسی نزد من می‌آورند و ما آن را قیمت‌گذاری می‌کنیم، حتی به سایت‌های معتبری که قیمت ماشین دست دوم را نرخ‌گذاری می‌کنند رجوع می‌کنیم و قیمت آن ماشین را به عنوان مثال به مشتری ۳۰۰ میلیون تومان می‌گوییم؛ اما او قبول نمی‌کند و می‌گوید نه! همین ماشین را در سایت دیوار ۳۵۰ میلیون تومان قیمت‌گذاری کرده‌اند. به نوعی، چون در دیوار خود مردم هستند که نرخ را تعیین می‌کنند، خود این کار باعث گرانی می‌شود.

اگر قیمت دلار، لاستیک، و لوازم یدکی افزایش داشته باشد، مسلماً قیمت ماشین هم افزایش خواهد داشت.