علت مرگ نامعلوم نماینده ایران در اسکار 2026
هیأت انتخاب نماینده ایران پس از بررسی آثار برگزیده، فیلم سینمایی «علت مرگ نامعلوم» به کارگردانی علی زرنگار را به اتفاق آراء شایسته حضور در این رقابت جهانی دانست و به عنوان نماینده رسمی سینمای ایران در سال ۲۰۲۶ به آکادمی اسکار معرفی کرد.
داستان این فیلم درباره هفت مسافر است که در جادهای فرعی، پیش از طلوع آفتاب، شهداد را به مقصد کرمان ترک میکنند. در اوایلِ راه متوجه میشوند یکی از مسافران مرده است. اورژانس از فرستادن آمبولانس به خاطر عدمِ تأیید پزشک سر باز میزند...
در ابتدا از میان ۸۴ اثر واجد شرایط، پنج فیلم برجسته «پیر پسر»، «رها»، «زیبا صدایم کن»، «زن و بچه» و «علت مرگ نامعلوم» بهعنوان نامزدهای نهایی معرفی شدند.
بر پایه مقررات آکادمی اسکار، کشورها تا ۹ مهرماه فرصت دارند نماینده خود را معرفی کنند؛ فرصتی کوتاه، اما سرشار از اهمیت و حساسیت.
آیا این فیلم موفقیتی در اسکار خواهد داشت؟
صادقانه بگوییم خیر...
درست است که فیلم «علت مرگ نامعلوم» رسماً بهعنوان نماینده ایران برای رقابتِ بخش فیلم بینالمللی/International Feature Film اسکار ۲۰۲۶ انتخاب شده؛ اما رسیدن به «فهرست کوتاهِ ۱۵تایی» در آکادمی، بستگی به چند عامل دارد که شانس رسیدن را ضعیف میکند.
عوامل تعیینکننده:
۱. کارنامه جشنوارهای و جوایز بینالمللیِ سطح بالا مثل: کن، برلین، ونیز، تورنتو/نیویورک در فیلم «علت مرگ نامعلوم» دیده نمیشود.
۲. پخش و کمپین اسکاری: فیلم باید در آمریکا، نیویورک و لسآنجلس نمایشهای مطبوعاتی و خصوصی برای اعضای آکادمی داشته باشد و از پخشکننده برخوردار باشد که تا این لحظه این چنین نیست.
۳. موضوع و زبانِ فیلم: موضوعات انسانی، اجتماعی و دراماتیکِ قوی که «جهانی» تلقی شوند و اجرای برجستهای داشته باشند، معمولاً نزد رأیدهندگان محبوبند. نقدها میگویند این فیلم وجهه تصویری قوی و «اجتماعی» دارد که میتواند به نفعش باشد.
۴. رقبا در همان سال: جلب توجه آکادمی همیشه نسبی است. در سالهای شلوغ با آثار مطرح از اروپا، آسیا و آمریکای لاتین، رقابت تنگاتنگ میشود. فهرست نهاییِ کشورها و جوایز جشنوارهای در ماههای آتی تعیینکننده است.
***
اما چند نامزد بعدی چه فیلمهایی بودند؟
۱- پیر پسر
شانس اصلی که دیده نشد
فیلم «پیر پسر» ساختهی اکتای براهنی با حضور چهرههای برجستهای، چون حسن پورشیرازی، لیلا حاتمی، حامد بهداد و بابک حمیدیان در کنار داستانی تراژیک از دو برادر، پدر سختگیر و زنی اغواگر توجهها را برانگیخته است. این فیلم همچنین موفق به دریافت جایزه B VPRO Big Screen از جشنواره روتردام ۲۰۲۴ شده و از سوی بسیاری منتقدان شانس اصلی نمایندگی بود.
«پیر پسر» با حمایت منتقدان، افتخارات بینالمللی و فضای پررنگ رسانهای، شانس اول بود که در کمال ناباوری اینگونه نشد.
۲- رها
کارگردان: حسام فرهمند (فیلم اول)
بازیگران: شهاب حسینی، ضحا اسماعیلی، غزل شاکری و دیگران
خلاصه: داستانی اجتماعی و خانوادگی که با چرخش سادهای، زندگی را دگرگون میکند.
توحید ۵۵ ساله به همراه همسر و فرزندانش زندگی متوسطی دارند. تا اینکه یک اتفاق خیلی ساده، داستان زندگی آنها را به هم میریزد.
۳- زیبا صدایم کن
کارگردان: رسول صدرعاملی
نویسندگان: آرش صادقبیگی، میلاد و محمدرضا صدرعاملی؛ اقتباسی از رمان فرهاد حسنزاده
بازیگران: امین حیایی، ژولیت رضاعی، ستاره پسیانی، مهران غفوریان
خلاصه داستان: خسرو که سالها در آسایشگاه روانی بستری است، روز تولد ۱۶سالگی دخترش زیبا را از دست نمیدهد؛ تمام داستان در طول یک روز در خیابان ولیعصر رخ میدهد.
افتخارها: برنده سیمرغ بلورین بهترین فیلم در جشنواره فجر
۴- زن و بچه
کارگردان و نویسنده: سعید روستایی
بازیگران: پریناز ایزدیار، پیمان معادی، حسن پورشیرازی و دیگران
خلاصه داستان: مهناز، پرستار بیوه ۳۵ ساله، در آستانه ازدواج دوباره با حمید است. اما پسر بچهاش، علیار، از مدرسه اخراج میشود و این آغاز بحران خانگی و تراژدی میشود.
افتخارات بینالمللی: نمایش در بخش مسابقه جشنواره کن ۲۰۲۵ و نامزدی نخل طلا
***
در آخر ۱۳ فیلم معرفی شده ایران در سالهای اخیر به شرح زیر است:
در آغوش درخت
نگهبان شب
جنگ جهانی سوم
قهرمان
خورشید
در جستجوی فریده
بدون تاریخ، بدون امضاء
نفس
فروشنده (برنده اسکار)
محمد رسولالله
امروز
گذشته
جدایی نادر از سیمین (برنده اسکار)



