بایدها و نبایدهای درست نویسی
۱۱. از افعال در جای خود و به گونه درست باید بهره گرفت!
• دوچرخه‌ای عابری را زیر گرفت و مرد / دوچرخه‌ای عابری را زیر گرفت و کشت.
• اکنون این صحنه را داشته باشیم / اکنون این صحنه را ببینیم.
• او دیوارها را رنگ اما پرده نیاویخته است / او دیوارها را رنگ کرده اما پرده‌ها را هنوز نیاویخته است.
• خانه‌ی ما کنار خیابان می‌باشد / خانه‌ی ما کنار خیابان است.
۱۲. در جمله‌های همپایه زمان فعل‌ها باید مطابقت داشته باشد!
دانشجوی پر تلاش بسیار مطالعه کرده و حاصل مطالعات خود را با یادداشت برداری حفظ خواهد کرد / دانشجوی پر تلاش بسیار مطالعه کرده، حاصل مطالعات خود را با یادداشت برداری حفظ می‌کند.
۱۳. از واژگان (فعل‌ها، نامها، صفت‌ها و….) نباید به شیوه‌ی دستور تاریخی بهره گرفت!
• او در این مسابقات حق خود را ادا تواند کرد / او می‌تواند در این مسابقات حق خود را ادا کند.
• گفته آمد که زبان و تفکر ارتباط محکمی با هم‌دارند / گفته شد که زبان و تفکر ارتباط محکمی با هم‌دارند.
• شادی روح شهیدان را صلوات / برای شادی روح شهیدان صلوات
• در زمان‌های گذشته ارتباط مردم با یکدیگر اندک بوده بود / در زمان‌های گذشته ارتباط مردم با یکدیگر اندک بود.
۱۴. در صورت مشخص بودن فاعل، از کاربرد فعل مجهول خودداری کنیم!
• این مدرسه توسط آقای خیرخواهی رایگان ساخته شد / این مدرسه را آقای خیرخواهی به رایگان ساخت.
• این کتاب توسط جمال زاده نوشته شد / این کتاب را جمال زاده نوشت.
۱۵. واژه‌های فارسی را با نشانه‌های جمع عربی جمع نمی‌بندیم!
• کارخانجات / کارخانه‌ها، گرایشات /گرایش‌ها، پروانه‌جات / پروانه‌ها، بازرسین / بازرسان، دسته‌جات / دسته‌ها، بنادر / بندرها، دستورات / دستورها، اساتید / استادان، باغات / باغ‌ها، بساتین / بستان‌ها، آزمایشات / آزمایش‌ها، میادین / میدان ها.
۱۶. در زبان فارسی صفت‌هایی که برای نام‌های مؤنث می‌آوریم لازم نیست نشانه‌ی تأنیث بگیرند!
• زنان شاعره / زنان شاعر، متون قدیمه / متون قدیم، والده‌ی مکرمه / والده‌ی محترم (مادر گرامی)، این جانبه/ این جانب.
کاربرد صفت مؤنث در برخی ترکیب‌ها صورت اصطلاحی یافته است، مانند مکه‌ی مکرمه، مدینه‌ی منوره، قوه‌ی مجریه و….
۱۷. «یت» نشانه‌ی مصدر جعلی عربی است و نباید با واژه‌های فارسی به کار رود!
• خوبیت ندارد / خوب نیست. دوئیت /دوگانگی
۱۸. «ال» نشانه‌ی معرفه‌ی عربی است و کاربرد آن همراه واژه‌های فارسی درست نیست!
• حسب‌الفرمان / حسب فرمان، حسب‌الدستور / حسب دستور، حسب‌السّفارش / حسب سفارش
در زبان فارسی حتّی «ال» ترکیب‌های عربی نیز برداشته می‌شود
• دارالملک /-دار ملک، فارغ البال/ فارغ بال.
۱۹. «را» نشانه‌ی مفعول باید بدون فاصله پس از مفعول بیاید.
آوردن آن به دنبال فعل، متمم و یا هر جزء دیگر نادرست است.
• خانه‌ای که اکنون در آن ساکن هستم را پس از مدتی خریدم/ خانه‌ای را …
• کتابی که به دوستم امانت داده بودم را از او پس گرفتم / کتابی را که …
۲۰. به کارگیری «تا» و «الی» با هم‌نادرست است!
• او از صبح تا الی شب مطالعه می‌کند / او از صبح تا شب مطالعه می‌کند.
ادامه دارد
