ترکیب قهوه و انرژی‌زا مرگبار است

بر پایه این گزارش، این دانشجو که برای بیدار ماندن در شب امتحان ابتدا قهوه مصرف کرده بود، پس از احساس بی‌تأثیری، اقدام به نوشیدن مجدد قهوه همراه با یک نوشیدنی انرژی‌زا کرد. وی ساعاتی بعد دچار لرزش و بی‌حسی شد و در مسیر انتقال به بیمارستان با افزایش شدید ضربان قلب (حدود ۱۶۰ ضربه در دقیقه) مواجه شد. این وضعیت در نهایت به ایست قلبی انجامید و با وجود تلاش کادر درمان، جان خود را از دست داد.

در همین راستا، مرتضی اسلامی متخصص قلب و عروق، در گفت‌و‌گو با نی‌ریزان فارس، با هشدار در مورد افزایش مصرف قهوه و نوشیدنی‌های انرژی‌زا، به‌ویژه در میان جوانان، گفت: در سال‌های اخیر مصرف این نوشیدنی‌ها به شکل چشمگیری افزایش یافته است. مطالعات نشان می‌دهد مصرف منظم و متعادل قهوه (کمتر از سه فنجان در روز) می‌تواند باعث کاهش ریسک بیماری‌های قلبی- عروقی، سکته مغزی، نارسایی قلب و دیابت نوع دو شود؛ اما مصرف همزمان و ناآگاهانه آن با نوشیدنی‌های انرژی‌زا می‌تواند عوارض جدی و خطرناک برای سلامت ایجاد کند.

وی افزود: مصرف نوشیدنی‌های انرژی‌زا به‌تنهایی و در حد معمول، در افراد سالم معمولاً باعث اختلال قلبی نمی‌شود؛ اما مصرف همزمان آن با قهوه یا الکل، به‌دلیل دریافت دوز بالای کافئین، منجر به افزایش شدید ضربان قلب، تحریک سیستم سمپاتیک، اختلال ریتم قلب و افزایش فشار خون می‌شود و در افراد مستعد می‌تواند خطر ایست قلبی را به‌طور جدی افزایش دهد.

این متخصص قلب با اشاره به ترکیبات موجود در نوشیدنی‌های انرژی‌زا تصریح کرد: مهمترین ماده موجود در قهوه و نوشیدنی‌های انرژی‌زا کافئین بالا است که مستقیماً باعث افزایش ضربان قلب می‌شود. علاوه بر آن، وجود موادی مانند گوارانا و تائورین در نوشیدنی‌های انرژی‌زا احتمال بروز آریتمی قلبی را افزایش می‌دهد. همچنین قند بالای این نوشیدنی‌ها ریسک ابتلا به دیابت را نیز بالا می‌برد.

اسلامی با بیان این که مصرف بی‌رویه کافئین می‌تواند منجر به تپش قلب، اضطراب، بی‌خوابی، مشکلات گوارشی و افزایش مقطعی فشار خون شود، توصیه کرد: برای حفظ انرژی و تمرکز، افراد به‌جای مصرف افراطی نوشیدنی‌های کافئین‌دار، به خواب کافی، تغذیه سالم و فعالیت بدنی منظم توجه کنند.

در ادامه، نیک‌منش کارشناس ارشد تغذیه و رژیم‌درمانی نیز با تأکید بر خطرات مصرف همزمان قهوه و نوشیدنی‌های انرژی‌زا گفت: این ترکیب عملاً یک بمب کافئین ایجاد می‌کند که می‌تواند باعث افزایش شدید ضربان قلب، تپش قلب، اضطراب، بی‌خوابی و افزایش فشار خون شود و در موارد شدید، به آریتمی قلبی، ایست قلبی و حتی مرگ منجر شود. علاوه بر این، بدن به‌تدریج به دوز‌های بالاتر کافئین وابسته شده و عوارض جدی در بلندمدت بروز می‌کند.

وی افزود: میزان مجاز مصرف کافئین برای بیشتر بزرگسالان سالم حدود ۴۰۰ میلی‌گرم در روز (معادل ۳ تا ۴ فنجان قهوه) است. این میزان برای زنان باردار حداکثر ۲۰۰ میلی‌گرم و برای کودکان و نوجوانان حدود ۲.۵ میلی‌گرم به ازاء هر کیلوگرم وزن بدن است. لازم است تمام منابع کافئین، از جمله چای، نوشابه، شکلات و دارو‌های حاوی کافئین، در محاسبه مصرف روزانه لحاظ شود.

این کارشناس ارشد تغذیه و رژیم‌درمانی همچنین هشدار داد: قهوه می‌تواند با برخی دارو‌ها از جمله دارو‌های ضدافسردگی، آنتی‌بیوتیک‌ها، دارو‌های ضداضطراب، ضدروان‌پریشی، فشار خون، ضدانعقاد خون، دارو‌های آسم، مسکن‌ها، دارو‌های تیروئید و دیورتیک‌ها تداخل خطرناک داشته باشد؛ بنابراین توصیه می‌شود افراد پیش از مصرف قهوه همراه با داروها، حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنند.