به پایگاه خبری - تحلیلی هورگان خوش آمدید... هورگان یعنی محل زایش خورشید      
تعداد بازدید: ۲۸۵
print
send
کد خبر: ۸۶۶۵
تاریخ انتشار: ۳۰ شهريور ۱۳۹۹ - ۱۱:۳۵     -       2020 20 September
گفتگو با انجیرکاران باتجربه نی‌ریز
عابد نعمتی گروه گزارش

/ آن وقتها انجیر دزد نداشت. هر جا انجیرها را پهن می‌کردیم، خیالمان راحت بود
/   جهاد کشاورزی و انجمن انجیرکاران باید کمک بیشتری کنند
/  کلاسهای آموزشی را بیشتر برگزار کنید
 / سطح زیر کشت انجیر استهبان ٢٧ هزار و نی‌ریز ١٢ هزار هکتار است

١٣ به در که می‌شد، همه می‌آمدیم در باغ و هیزم جمع می‌کردیم، با چهارپا به شهر می‌بردیم و می‌فروختیم. بعد دوباره وسایل می‌خریدیم و به باغ بر می‌گشتیم. سپس انجیرها را بر می‌دادیم و وقتی می‌رسید، همه را جمع می‌کردیم و باز هم با چهارپا به شهر بر می‌گشتیم.


اینها را حسن خواجه معروف به میرخان می‌گوید. پیر پلنگان ٨٤ سال سن دارد و از بچگی تا به حال در کار تولید و برداشت انجیر بوده است.


این روزها بازار انجیر داغ است عده زیادی از همشهریان در تب و تاب آن هستند.


اما به گفته میرخان، زمانهای قدیم کسی انجیر نمی‌خرید.


«آن زمانها که اصلاً کسی انجیر نمی‌خرید. بچه که بودیم، پدرمان می‌گفت ما انجیر را در اتاق نگهداری می‌کردیم و به هر کسی می‌گفتیم ببر، می‌گفت نمی‌خواهم.»


ادامه می‌دهد: «وقتی انجیرها را جمع می‌کردیم، یک جای مخصوصی بود به نام «اشپنگ» که آنها را روی آن پهن می‌کردیم تا خشک شود؛ بعد آنها را جمع می‌کردیم و به شهر می‌آوردیم.»


به گفته میرخان، آن وقتها دزد نبود و هر جا انجیرها را پهن می‌کردیم، تقریباً خیالمان راحت بود.‌


یاد حرف پدرم افتادم که می‌گفت آن زمانها کنار محصول «کیل حضرت عباس(ع)» می‌گذاشتند و دیگر کسی جرئت نزدیک شدن به آن را نداشت. اما حالا مردم مجبورند از حیاط و پشت بام خانه‌شان به عنوان اشپنگ استفاده کنند.


میرخان به همراه خانواده‌اش سه ماه در سال را پلنگان هستند؛ یعنی از اول مرداد تا آخر مهر. در آبان ماه هم کارهای درخت انجیر مثل کشه کردن (تمیز و مسطح کردن زیر درخت انجیر با کَشه شبیه به چنگک) و ببر ببر کردن، کرمکی کردن (گرفتن کرم درخت انجیر در پاییز و بهار به وسیله کلنگ کوچک) را انجام می‌دهند. در وقتهای دیگر از سال هم برای تل زدن (گرفتن علفهای هرز ٥٠ روز بعد از عید نوروز)، پاکن کردن، و اسکاره (زدن شاخه‌های اضافی موقع برگریزان) به پلنگان می‌آیند.


می‌گوید: «از هفتادم تا صدم (٧٠ تا ١٠٠ روز بعد از عید نوروز)، وقت «بر دادن» است. کیفیت برِ امسال اصلاً خوب نبود. من رفتم از ایج خریدم؛ اما یک پشه هم نداشت. چون برخی در یخچال نگه می‌دارند تا گرانتر بفروشند؛ برای همین خاصیتش را از دست می‌دهد و پشه‌ای که عامل انتقال شهد درخت است، از بین می‌رود.»


به گفته او، غیر از ایج استهبان، در دامنه کوه‌های قبله نی‌ریز(آبادزردشت) هم بر تولید می‌شود.


میرخان درخت انجیر را شامل: انجیر معمولی (انجیر درهم و صدیک)، شاه انجیر (که دانه‌اش درشت‌تر و  برای تر خوردن خوب است و البته کیفیت انجیر معمولی را ندارد) و انجیر سیاه می‌داند.


در مورد بازار فروش هم می‌گوید: «دلالها اعم از استهباناتی، نی‌ریزی و ...می‌آیند اینجا می‌خرند، در شهر هم می‌خرند. قیمت نسبت به سال گذشته که ٤٥ هزار تومان بود بهتر شده و به ٧٥ هزار تومان رسیده است؛ البته اگر در سرش نزنند، چون اولش خوب می‌خرند و چند روز که گذشت، دست نگه می‌دارند تا کشاورز دلسرد شود و ارزان بخرند.»


او معتقد است مزه و شهد انجیر استهبان به اندازه انجیر نی‌ریز نیست. 


می‌گوید: «خود استهباناتی‌ها هم برای مصرفشان می‌آیند از اینجا انجیر می‌خرند.»


هر چند روش تولید و برداشت انجیر از قدیم تا به حالا همین بوده، اما میرخان با وجودی که وسعت انجیرستانها بیشتر شده است، می‌گوید: «زمانی که انجیر در‌هم کیلویی ١٠ هزار تومان و صدیک ٢٠ هزار تومان بود، دو تن انجیر جمع می‌کردیم؛ اما حالا که گران شده نمی‌دانم چرا از حجم آن کم شده است.»
به گفته وی، جهاد کشاورزی و انجمن انجیرکاران باید کمک بیشتری کنند. 


«دو سال است درختانمان را بیمه کرده‌ایم. همین پارسال یک و نیم میلیون تومان برای بیمه پرداختیم؛ اما یک قران خسارت به ما ندادند.»

 

عباس محمد نژاد انجیرکار دیگری است که ٦٩ سال سن دارد و به گفته خودش قدمت این کار پدر پیشگی‌شان به ٤٠٠ سال می‌رسد.


او ٣٠٠ درخت انجیر دارد و حدود ٣ تن در سال محصول برداشت می‌کند. 


می‌گوید: «هر درخت معمولی به طور متوسط ١٠ کیلو انجیر می‌دهد. کیفیت انجیر بستگی به آب و هوا و بارندگی دارد. هر سال که بارندگی بیشتر باشد، انجیر مرغوبتر است. اگر نباشد، انجیر کدویی می‌شود و کیفیت لازم را ندارد؛ وزنش هم کمتر است.»


اما سؤال اینجا است که چرا با این وجود کیفیت انجیر در برخی نقاط پایین آمده است؟


محمدنژاد معتقد است: «برخی جاها بر مناسب نداده‌اند و روی درخت انجیر کار نشده است؛ به همین دلیل محصولش ریزتر و بی‌کیفیت‌تر شده است.  همچنین گرمای زیاد باعث خراب شدن محصول می‌شود؛ مثل چین اول انجیر امسال که خراب و زرد شد. حالا که هوا متعادل‌تر شده، کیفیت هم بهتر شده است.»


می‌گوید: «وضعیت امسال هم از نظر محصول بهترشده و هم قیمت. سال گذشته قیمت انجیر در هم ٤٥ هزار تومان بود و حالا ٧٥ هزار تومان. قیمت انجیر صدیک هم ٨٠  هزار تومان بود و حالا بین ١١٠ تا ١٢٠ هزار تومان.»


وی بازار فروش انجیر را شهرهایی مثل استهبان، شیراز و تهران می‌داند و ادامه می‌دهد: «استهبان چند تاجر صادر‌کننده دارد که کل انجیر نی‌ریز، استهبان، داراب و کازرون را می‌خرند و در استهبان که مرکز است جمع‌آوری می‌کنند. استهبان سردخانه خوب دارد، شهرک صنعتی دارد و انجیر را با عناوین مختلف درجه‌بندی و در کارتنهای ٥ و ١٠ کیلویی بسته‌بندی می‌کنند و به داخل و خارج کشور صادر می‌کنند.»


در مقایسه کیفیت انجیر نی‌ریز و استهبان اما می‌گوید: «شیرینی انجیر نی‌ریز بهتر از استهبان است. به خاطر همین هم انجیر نی‌ریز را با انجیر استهبان مخلوط و صادر می کنند.»


محمدنژاد که به گفته خودش قبلاً ٦ سال مدیرعامل شرکت انجیرکاران بوده، آن زمان کلاسهای زیادی برگزار می‌کردند و گواهی هم می‌دانند. 


«توقع انجیرکاران این است که دولت سم مورد نیاز کشاورزان را که الآن خیلی گران شده، ارزانتر به دست آنها برساند و کلاسهای آموزشی را با فاصله‌های زمانی کمتری برگزار کند. همچنین به انجیرکاران هم مثل بقیه کشاورزان وام بدهد.»


محمدنژاد وسعت انجیرستانهای استهبان را بیش از دو برابر نی‌ریز می‌داند و می‌گوید: «سطح زیر کشت انجیر استهبان به ٢٧ هزار هکتار رسیده؛ اما نی‌ریز حدود ١٢ هزار هکتار است. البته قبلاً این قدر نبود و به تازگی با استقبالی که مردم استهبان نشان داده‌اند، سطح کشت آن افزایش پیدا کرده است.»


وی اضافه می‌کند: «کاش مثل استهبان اراضی شهری را برای کشت انجیر واگذار کنند. زمینهای اطراف نی‌ریز مساعد کشت انجیر است و آب و هوای بسیار مناسبی دارد. افرادی که بخواهند در این زمینه سرمایه‌گذاری کنند، به زمین نیاز دارند. اما هم‌اکنون با کمبود زمین روبرو هستیم. اراضی اطراف نی‌ریز از طرف حاجی‌آباد تا هرگان و به طرف پهنابه زمینهای بسیار مناسبی برای کشت انجیر دارد. اگر منابع طبیعی و جهاد کشاورزی همکاری کنند و مجوز بدهند، سطح زیر کشت انجیر بیشتر می‌شود. هم اشتغالزایی و درآمدزایی دارد و هم ارزآوری برای کشور.»


او می‌گوید: «تا به حال چندین بار پیشنهاد داده‌ایم و گفته‌اند پیگیری می‌کنیم؛ اما نمی‌دانم چه مانعی سر راه است که اجازه نمی‌دهند؛ وگرنه سطح زیر کشت انجیر نی‌ریز جا دارد که دو برابر شود.»


محمدنژاد درباره تفاوت تولید انجیر در گذشته و حال عنوان می‌کند: «تولید انجیر همیشه سنتی بوده؛ اما فرق الآن با قدیم این است که قبلاً قلمه می‌زدند. یعنی شاخه‌ درخت انجیر را به طول ٥٠ سانتی‌متر می‌بریدند، گوده یک متری می‌زدند و قلمه را داخل گوده می‌کاشتند و با خاک پر می‌کردند. ولی حالا از ریه استفاده می‌شود. ریه با آبیاری بزرگ می‌شود و رشدش بیشتر است. قلمه را نمی‌شود آب داد و اگر آب دهیم، خود به خود فرسوده می‌شود و در سطح زمین از بین می‌رود. ولی هر چه بیشتر به ریه آب دهیم، رشدش بیشتر و زودتر به درخت مثمر تبدیل می‌شود.»


می‌گوید: «جاهایی که می‌خواهند انجیر را خشک کنند، باید تمیز باشد. اگر خشک نکنند، رنگ انجیر تیره و سیاه می‌شود و برای نگهداری هم ضعیفتر و ارزشش کمتر است. اما اگر دو سه روز آفتاب بخورد، انجیرش زیباتر و بهتر می‌شود.»


آنها انجیرهای رسیده را به تدریج روی اشپنگ و پشت‌بام خشک می‌کنند؛ اشپنگ سیمانی لبه‌دار که بعد از سه روز انجیرشان را خشک و آماده فروش یا انبار کردن می‌کند.


وی کیفیت درخت انجیر را بستگی به کاری می‌داند که روی آن انجام می‌شود. از جمله: «کود و بر مناسب دادن، به موقع کار کردن. آب دادن در اردیبهشت‌ماه که بارندگی کم می‌شود و ...» 


ادامه می‌دهد: «هر چه درخت رشدش بیشتر باشد، تولیدش بیشتر است. به تعداد هر برگ، یک دانه انجیر پشت آن زده می‌شود. پس هر چه بیشتر به درخت رسیدگی شود و رشد کند، تولیدش بیشتر است.»


محمدنژاد معتقد است کار اصلی انجیرکاران از اوایل اسفندماه شروع می‌شود.


«کشاورزان باید درخت را اسکاره کنند؛ یعنی تعداد شاخه‌های اضافی را با دست یل قیچی قطع کنند تا درخت جاندار‌تر و شاخه‌هایش قوی‌تر شود. در نتیجه رشدش بیشتر و انجیرش مرغوبتر می‌شود.»


او می‌گوید انجیر پسکی نسبت به زمانهای قدیم بیشتر هم شده است.


«عده زیادی هستند که اوایل مهر بعد از تمام شدن انجیرها می‌آیند و در شاخه‌ها و زیر درختان انجیر جمع می‌کنند و می‌فروشند.  آنها می‌آیند و دانه‌هایی را که آخر کار رسیده و یا جمع نشده، با اجازه صاحبان املاک جمع می‌کنند. چون انجیر افزایش قیمت داشته، برایشان می‌صرفد. از قدیم همین برنامه بود؛ افراد نیازمند می‌آمدند و به طور رایگان جمع می‌کردند  و می‌بردند.»


او می‌گوید: «الآن انجیر را با سطل و سبد جمع می‌کنند. با سبد تمیزتر و سالمتر است؛ اما قدیم در پالان چهارپا می‌ریختند. همچنین با بافتن شاخه‌های بارشیک سبد می‌بافتند که به آن گزنه می‌گفتند.»


محمدنژاد دلایل گران شدن قیمت املاک بیابان و انجیرستانها را به شرح زیر عنوان می‌کند: تورم و افزایش قیمت بقیه چیزها مثل زمینهای شهر که ١٠ برابر شده، افزایش قیمت دلار و تورم، گران شدن محصول انجیر. زمانی در سال ١٣٦٥ انجیر کیلویی ٢٠ تومان بود و حالا نزدیک به ٤ هزار برابر شده است.»


ادامه دارد... 


/  شرکتهایی که در استهبان هستند نرخ انجیر را معین می‌کنند
/   در دوره‌های آموزشی که می‌گذارند، چیزهایی می‌گویند که ما خودمان بهتر از آنها بلد هستیم
/  خشکی بختگان، انجیرستانهای نی‌ریز و استهبان را تهدید می‌کند 
/ هر کسی چند درخت خریده و یک اتاق احداث کرده است
/ اگر شرکت خاصی متعهد می‌شد انجیرهای ما را بخرد، خوب بود
/  اگر جهاد کشاورزی آفتها را شناسا یی و مقدار و نوع سم را مشخص می‌کرد، هم مصرف سم بی رویه نبود و هم کار اصولی می‌شد
/  ای کاش نی‌ریز دارای مرکز فراوری و تحقیقات بود
/  با روش سنتی، هم کارگر به کار گرفته می‌شود و هم زمین و درختمان سالمتر است
/ اگر انجیر در همان آفتاب خودش در بیابان اشپنگ و خشک شود، از نظر ظاهری فرق می‌کند و بهتر است
/ درخت هم مثل آدم است و انگار احساس دارد؛ وقتی به آن رسیدگی کردی و دست بر سرش کشیدی، شادتر است. هر چه بیشتر اهمیت دهیم، آنها هم بیشتر به ما اهمیت می‌دهند.

هفته گذشته اولین بخش از گفتگوی ما با انجیرکاران قدیمی را خواندید. در این بخش نیز به سراغ دو تن از انجیرکاران باتجربه رفتیم و از چند و چون این حرفه شیرین با آنها صحبت کردیم که در زیر می‌خوانید:

١٣٠٠ درخت کاشتم
اکبر عرفانی ٦٧ ساله، از انجیرکاران قدیمی است که به واسطه شغل پدر پیشگی خود از کودکی درگیر این کار بوده و با آن بزرگ شده است.


او که انجیرستانش در منطقه گلوشربو واقع است، می‌گوید: «پدرم در منطقه رزک انجیر داشت که انجیر آنجا را هم داریم. اما من از سال ١٣٦٤ آمدم و اینجا را احیاء کردم. اینجا نزدیک به ١٣٠٠ درخت در ١٤ هکتار هست که همه را خودم احیاء کرده‌ام.»


البته می‌گوید چون سن درختان هنوز کم است، فعلاً بیشتر از ٤ تن انجیر در سال نمی‌دهد.


اکبر عرفانی بیشتر اوقاتش را در ملکش می‌گذراند؛ بخصوص فصل انجیر که از ١٥ مرداد تا ١٥مهر است.


می‌گوید: «امسال وضعیت انجیر کمی ضعیفتر است؛ یکی به خاطر گرمای هوا و دیگری آفتهای ناشناخته. بزرگترین مشکل ما این است که مهندس و کارشناس کشاورزی اینجا نمی‌آید تا درد درخت را بفهمد. هر وقت هم بخواهند جلسه‌ای بگذارند، جلسه فرمالیته‌ای در خود جهاد کشاورزی می‌گذارند. اما اگر می‌آمدند حاصل و وضعیت درخت را می‌دیدند، می‌توانستند راهنمایی کنند.»


او درباره وضعیت بازار فروش امسال می‌گوید: «امسال نسبت به سال گذشته وضعیت فروش بهتراست؛ ولی باز هم دلال بازی است. کلاً سه تا شرکت بیشتر نیست که انجیر می‌خرد. این شرکتها هم در استهبان هستند و نرخ را آنها معین می‌کنند. مثلاً قیمت امسال حدود ٨٠ و ٩٠  هزار تومان بوده؛ اما خودشان آمده‌اند نرخ را آورده‌اند پایین و به حدود ٧٠ هزار تومان رسانده‌اند؛ بدون این که دولت دخالتی داشته باشد.»

مهندس جهاد باید در انجیرستان کارشناسی کند
عرفانی ادامه می‌دهد: «نگهداری انجیر برای کشاورز مشکل است. نی‌ریز که سردخانه خوبی ندارد؛ سردخانه استهبان هم هزینه می‌برد. تعاونی انجیرکاران ضعیف است و این طور نیست که به کمک کشاورز بیاید و از طریق آن بتوانیم انجیرمان را بفروشیم. اگر آنها دست‌اندرکار بودند و بازاریابی می‌کردند، ما این مشکل را نداشتیم.»


در مورد دوره‌های آموزشی که در جهاد کشاورزی برگزار می‌شود نظر مثبتی ندارد و عنوان می‌کند: «در دوره‌های آموزشی که می‌گذارند، چیزهایی می‌گویند که ما خودمان بهتر از آنها بلد هستیم. مثلاً می‌خواهند در مورد گرده‌افشانی و غرس کردن درخت بگویند که اینها همه بر اثر تجربه است. ما احتیاج به این داریم که آفتهای ناشناخته را معرفی کنند. مثلاً برای آفت کنه، برگ درخت را برمی‌داریم می‌بریم پیش فلان مهندس؛ او هم هر سمی را که خودش آورده و دارد، تجویز می‌کند. الآن مهندسان استهبان بیشتر رسیدگی می‌کنند. اگر اصول مهندسی که آنجا انجام می‌دهند اینجا پیاده می‌شد، انجیر ما صد پله بهتر از استهبان بود. ما احتیاج به مهندسی داریم که در انجیرستان کارشناسی کند؛ نه در جهاد.»


این انجیرکار قدیمی که بازنشسته آموزش و پرورش است، معتقد است در قدیم که به جای نهالکاری برای کاشتن درخت، از قلمه‌زدن استفاده می‌کردند، خیلی بهتر بود.

قلمه بهتر بود

می‌گوید: «قدیم که قلمه می‌زدند بهتر بود؛ چون همیشه از درخت خوب و قوی قلمه می‌گرفتند.اما حالا نهالهایی که می‌کارند معلوم نیست از چه تیره‌ای باشد. کشاورزانِ حالا هم فقط می‌خواهند درخت سبز را ببینند. قلمه، ٤ - ٥ سانتی‌متر قطرش بود و حدود ٧٠ سانتی‌متر طول داشت و ریشه در زیر می‌زد. اما نهال ریشه روی خاک می‌زند و آفتهای خاص خودش را دارد.»


او به اصطلاحات انجیرکاری اشاره می‌کند: «به اولین انجیری که جمع می‌کردند، می‌گفتند پاورچین. ٤ مرتبه انجیر را به طور کلی جمع می‌کردند و می‌گفتند ٤ تا چین. آخرین بار را هم می‌گفتند پسک.»


ادامه می‌دهد: «انجیر را همین جا خشک می‌کردند و روی خاک می‌ریختند که به آن اشپنگ می‌گفتند. کسی انجیر را از داخل باغ بیرون نمی‌برد تا خشک شود. موقعی که شکار (کل و بز) بود و سرشاخه‌ها را می‌خوردند، آنها را با مدفوع گاو و ... می‌پوشاندند تا شکارها آنها را نخورند.»


عرفانی تبدیل شدن انجیرستانها به باغهای کوچک را تهدیدی علیه کشاورزان واقعی می‌داند و می‌گوید: «هر کسی چند درخت خریده و یک اتاق زده. اینها رفت و آمد بیشتری نسبت به باغدار دارند؛ در صورتی که باغدار خیلی رعایت می‌کند و معمولاً از موتورسیکلت استفاده می‌کند تا خاک زیادی بلند نشود. اما کسانی که درخت کمی دارند، رعایت نمی‌کنند و وقت و بی وقت با سرعت زیاد در جاده خاکی حرکت می‌کنند.»

از ١٠  اسفند در انجیرستان هستیم
ابوالحسن حمزه‌خانی ٦٦ سال سن دارد. این آموزگار بازنشسته هم ادامه دهنده شغل پدر پیشگی‌شان شده و با ٨٠٠ درخت انجیر، سالانه نزدیک به ٥ تن انجیر برداشت می‌کند.»


می‌گوید: «امسال به دلیل شیوع ویروس کرونا، از ١٠ اسفند آمدیم اینجا ماندیم و تا پایان آبان ماه که موقع هرس درختان است می‌مانیم. اما سالهای قبل از اردیبهشت می‌آمدیم.»


آنها بالای کوه در منطقه چشمه یاقوتی و درشکفت تاکستان هم دارند و در فصل خودش شیره می‌پزند و ممیز تولید می‌کنند.


می‌گوید: «انجیر امسال به دلیل بارندگی زیاد، از نظر کیفیت و کمیت خیلی خوب بود. اما سال گذشته برها خراب بود و خیلی از کرکها ریخت.»


به عقیده حمزه‌خانی، قیمت انجیر امسال به نسبت افزایش قیمت دلار و دیگر اجناس آنچنان گران نشده و می‌توانست بیشتر باشد. 


او بازار فروششان را دلالهای سطح شهر می‌داند و می‌گوید: «اگر شرکت خاصی متعهد می‌شد انجیرهای ما را بخرد، خوب بود. البته راه‌اندازی شرکت هم بودجه سنگینی می‌خواهد. »


این انجیرکار کهنه‌کار، کنه را یکی از آفتهای همیشگی می‌داند که پشت برگها را می‌خورد و باعث ریزش آن می‌شود.

آفت را شناسایی کنید
او در این باره می‌گوید: «‌‌‌برای مقابله با این آفت، در خرداد ماه سم‌پاشی می‌شود. اگر جهاد کشاورزی آفتها را شناسایی و مقدار و نوع سم را مشخص می‌کرد، هم مصرف سم بی رویه نبود و هم کار اصولی می‌شد.»


حمزه‌خانی آرزو می‌کند ای کاش نی‌ریز دارای مرکز فراوری و تحقیقات می‌شد: «استهبان مرکز فراوری دارد و از انجیر، پودر، شکلات، شربت، مسقطی و ... تولید می‌کند. اگر جهاد کشاورزی یا تعاونی مرکز تحقیقات تأسیس می‌کردند ‌و همین طور کارخانه فراوری انجیر احداث می‌شد، کمیت و کیفیت انجیر نی‌ریز خیلی بالا می‌رفت.»


وی با روشهای غیر طبیعی تولید انجیر مخالف است و می‌گوید: «درخت انجیر را هر چه از حالت طبیعی بیرون بیاورید ضرر دارد؛ هر چه آب و سم و... بدهید یا خاک طبیعی خودش را که به آن عادت دارد عوض کنید، بدتر است. بعضی‌ها به جای تل زدن (گرفتن علفهای هرز) یا کرمکی (گرفتن کرم تنه درخت با کلن و سیخ) اقدام به سم‌پاشی می‌کنند.


به روش طبیعی عمل کردن باعث زیر و رو شدن زمین و نفس کشیدن آن می‌شود. با روش سنتی، هم کارگر به کار گرفته می‌شود و هم زمین و درختمان سالمتر است.»


حمزه‌خانی اضافه می‌کند: «مثلاً انجیر استهبان را از حالت دیم بیرون آورده و آبی کرده‌اند؛ در نتیجه دارند ضربه‌اش را می‌خورند. هم انجیرش ترش می‌کند و هم این که ممکن است روزی آب نداشته باشند.»


او می‌گوید: «اگر انجیر در همان آفتاب خودش در بیابان اشپنگ و خشک شود، از نظر ظاهری فرق می‌کند و بهتر است.»

درخت احساس دارد
وی در ادامه به برخی اصطلاحات انجیرکاری و فصل آن اشاره می‌کند:


- فصل اسکاره و هرس کردن شاخه‌ها بین آبان‌ماه تا بهمن ماه است که درخت شیره نداشته باشد. چون اگر شیره داشته باشد و زخم شود، همان جا کرم می‌زند.


- کرمکی هم از برج فروردین به بعد است. با کلن دور کنه درخت را خالی می‌کنیم و با سیخ کرمها را بیرون می‌آوریم.


- فصل تل زدن اردیبهشت و فروردین است. یعنی زمانی که زمین رطوبت دارد و بشود علفهای هرز را از ریشه جدا کرد.


- با کشه کشیدن، ریگهای پای درخت را جمع می‌کنیم و با این کار راحت‌تر می‌شود انجیرش را جمع کرد. وقتی کشه می‌کشیم، خود به خود گِل جا به جا می‌شود. گِلهای آفتاب خورده و نخورده زیر و رو می‌شود و خود به خود مواد غذایی را به درخت می‌رسانیم. کشه‌کشیدن را به جز دو ماه فصل برداشت، همیشه می‌شود انجام داد؛ زیرا گرد و خاک حاصل از آن انجیر را خراب می‌کند. گرد و خاک با درخت انجیر میانه خوبی ندارد. از زمانی که دریاچه بختگان خشک شد، گرد و خاکی که از آن بلند می‌شود، کیفیت انجیر و انگور کوهستان را پایین آورده است.»


او ادامه می‌دهد: «با بس بستن، مواد غذایی و آب بیشتری به درخت می‌رسد. درخت هم مثل آدم است و انگار احساس دارد؛ وقتی به آن رسیدگی کردی و دست بر سرش کشیدی، شادتر است. هر چه بیشتر به آنها اهمیت دهیم، آنها هم بیشتر به ما اهمیت می‌دهند.»


وی گران شدن املاک بیابان را ناشی از گران شدن انجیر می‌داند؛ همچنین معتقد است خشک شدن باغهای حاشیه شهر به دلیل کمبود آب مردم را به سمت ملک بیابان کشانده است. 


حمزه‌خانی در پایان، وجود زباله‌های زیاد اطراف تفرجگاه بیدبخون را شرم‌آور می‌داند و از مردم، شهرداری و دیگر سازمانهای متولی می‌خواهد تا به وضعیت آن سامان دهند.


نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی:
Chaptcha
حروفي را كه در تصوير مي‌بينيد عينا در فيلد مقابلش وارد كنيد
پربازدیدها